Dinlenmek Serbest!
5 dk okuma
Okuma Süresi: 8 dakika
İş-yaşam dengesi konuşulduğunda, genellikle ilk akla gelen şey zamanlama konusudur. Kısacası amaç, işte ve yaşamdaki diğer alanlarda harcanan vakti dengelemek olur.
Ancak, “iş” (kariyer) ile “yaşam tarzı” (sağlık, keyif, boş zaman, aile ve arkadaşlar, entelektüel ve manevi arayışlar) arasındaki denge, harcanan saatlerin ötesinde bir kavram. Sonuçta sağlığımız ve mutluluğumuz; hem evde hem de işte, kimliğimizin ayrılmaz bir parçası. İşteyken aile ve arkadaşlar hakkında hiç düşünmemek mümkün mü? Ve ofis dışında hiç iş düşünmüyor muyuz? İkisini kesin bir çizgiyle ayırmaya çalışmak imkansız. Amaç her yerde mutlu olmaksa, geçirilen saatleri saymak pek doğru bir yol değil.
Aslında günü cep telefonlarıyla geçirmek; iş yaşantımızla, hayatımızın diğer alanlarını birbirinin içine geçirmiş durumda. Öte yandan, eğer bu durumu farkındasız bir şekilde yaşarsak, bazı bedeller ödetebiliyor.
● Günümüzde, çalışanların %70’i kendini çalıştığı işe veremiyor.
● Turn-over (çalışan sirkulasyonu), %46 civarında bir orana yükseldi. Çalışanların neredeyse yarısı, ilk bir yıl içerisinde işten ayrılabiliyor.
● Çalışanlardan “başarı göstermeyenlerin”, birinci yılda işten ayrılma olasılığı %35 oranında daha yüksek.
● Yaşam o kadar stresli hale gelebiliyor ki, çok daha hızlı hareket ediyoruz ve bu aceleciliğin sağlığımıza olan etkileri tartışılmaz.
Aslında çözüm, yaptığımız her şeye “mindful” bir şekilde yaklaşmak olabilir. Mindfulness, en yalın tanımıyla; yargılamadan, o anda yaptığınız şeye tam olarak odaklanabilme, her neyle ilgileniyorsanız orada tam olarak ‘mevcut olabilme’ becerisiyle ilgili.
Mindfulness Zaman Kazandırır
Dikkatimiz dağılmazsa ve zihnimizin o anda ilgilendiğimiz konudan/işten uzaklaşmasına izin vermezsek, odaklanma gücümüz artar. Bu artan odaklanma, bir iş gününün saatlerini önemli ölçüde azaltabilen bir üretkenliğe yol açar. Ayrıca an’a odaklanmak, iş dışında da daha tatmin edici deneyimler yaşamamızı sağlar. İşteki üretkenliği arttırmasının yanı sıra; mindfulness, deneyimleri ve ilişkileri de zenginleştiriyor.
● Araştırmalar, mindfulness ve iş/yaşam dengesi arasında olumlu bir korelasyon olduğunu gösteriyor.
● Aynı olumlu etkileşim, mindfulness ve iş performansı arasında da mevcut. Bu araştırma, işyerinde yapılan mindfulness uygulamaları ile işten ayrılma oranı arasında da negatif bir ilişki olduğunu gösteriyor. Yani, ne kadar çok ‘mindfulness’ uygularsak, performansımız o kadar büyük oluyor ve turn-over (çalışan sirkulasyonu) azalıyor.
● İş yerindeki mindfulness’ın etkisini ortaya koyan başka bir çalışma, bu tür uygulamaların psikolojik sağlığı ve üretkenliği geliştirdiğini gösteriyor.
● Yapılan diğer bir araştırma ise, düzenli olarak mindfulness çalışmaları yapan kişilerin stres seviyelerinin azaldığını ve yaşamdan aldıkları tatminin daha yüksek olduğunu ortaya koyuyor.
Bu bulguların ışığında görülüyor ki; yoğun veya stresli bir iş gününde, sadece birkaç dakikalığına bile olsa, mindfulness uygulamaları için ara vermek büyük bir etki yaratabilir.
Dinlenmekte Özgür Hissetmek
Dinlenmemiz gerektiğini genellikle çok geç fark ederiz. Bu ihtiyacı karşılamayı erteleyebilir, farkında olmadan enerjimizin tükenmesine izin verebiliriz. Bazen su içmek, biraz hareket etmek, tuvalete gitmek ve bunun gibi en temel fizyolojik ihtiyaçlarımızı bile görmezden gelebiliyoruz. Böyle anlarda agresif veya gergin olduğumuzu, normalden farklı tepkiler verdiğimizi fark edebiliriz. Mindfulness uygulamaları, zaman zaman kendimizi kontrol ederek, ihtiyaçlarımızı belirlememize yardımcı olabilir. Kendimizi stresli ve sinirli hissettiğimizde, kısa bir an için bile olsa ara vermek, hem fiziksel hem de zihinsel ihtiyaçlarımızı karşılamamıza yardımcı olacaktır.
Özellikle evden çalışıyorsak, iş ve kişisel yaşam arasındaki sınırları dengelemek zor olabiliyor. Bazen, işte zorlu anlar yaşadığımızda; iş dışındaki yaşamlarımızda zaten stresliysek, üzerimizde daha da yoğun bir etkisi olur. Mindfulness, bize bunun geçici olduğunu, sonsuza kadar böyle hissetmeyeceğimizi hatırlatır.
Şefkat ve kabul odaklı mindfulness uygulamaları; zorlu ilişkilere rağmen kendimiz olabilmek, hem kendi sınırlarımıza hem de başkalarının sınırlarına saygı duyarak iletişim kurabilmek için çok önemlidir. İş arkadaşlarımız da tıpkı bizim gibi güçlü ve zayıf yönleri olan insanlardır. Bunu fark etmek, bizi üzen davranışları daha objektif bir bakış açısıyla değerlendirmemizi sağlayabilir. Farkındalık uygulamaları; kendimize öncelik vermemize, ihtiyaçlarımızı ve sınırlarımızı belirlememize ve bunları doğru şekilde ifade etmemize yardımcı olacaktır. Böylece bizi etkileyen durumları belirleyebilir ve isimlendirebilir; şeffaf ve olumlu geri bildirimler sağlarken, keyifli bir çalışma ortamına ve takım ruhuna da katkıda bulunabiliriz.
Mindfulness “İş Başında”
Mindfulness, artık birçok şirkette uygulanıyor. İşte büyük firmaların bazılarındaki mindfulness uygulamaları:
Nike (Spor)
Uluslararası spor şirketi, çalışanlarına mindfulness ve yoga gibi aktiviteleri işyerinde uygulama imkanı sunuyor. Bu amaçla, meditasyon ve rahatlama gibi ihtiyaçlar için ayrılmış odalar tahsis ettiler ve düzenli olarak yönlendirmeli meditasyon seansları sunan profesyonellerle çalışıyorlar.
Apple (Teknoloji)
Steve Jobs için meditasyon ve yoga, dengeli bir yaşam için vazgeçilmez unsurlar olmuştur. Hatta bu uygulamaların, kendisinin ve yaratıcılığının gelişmesine büyük katkı yaptığını söylemiştir. Apple, ofislerinde bu amaçla açılan dinlenme odalarında günde 30 dakikalık özel uygulamalar sunarak, meditasyon ve yoga tutkusunu çalışanlarıyla paylaşıyor.
Goldman Sachs (Finans)
Mindfulness bankalarda da mevcut. Uluslararası yatırım bankası Goldman Sachs, stresi yönetebilmeleri için çalışanlarına mindfulness öğretmeye karar veren bankalardan biri.
William George bu etkiyi şöyle ifade ediyor: "Meditasyonun ana meselesi şu; eğer tam olarak işe odaklıysanız, tüm mevcudiyetinizle ordaysanız, bir lider olarak çok daha etkili olacaksınızdır. Daha iyi kararlar alacak ve diğer insanlarla daha iyi çalışacaksınızdır." Çalışanlar, mindfulness'ın iş yerinde daha net bir zihne sahip olmalarını sağladığını da ifade ediyorlar.
AstraZeneca (İlaç)
Bu büyük ilaç şirketi, mindfulness uygulamasını uzun iş günleriyle başa çıkmanın harika bir yolu olarak görüyor. Şirket, çalışanlarına mindfulness programları sunmanın yanı sıra, bu alandaki uygulamalara yönelik araştırma programlarına da fon sağlıyor.
Günümüzde mindfulness küçük ve orta ölçekli şirketlerde ve hatta kar amacı gütmeyen kuruluşlarda da uygulanıyor. Şirketler, zihni sakinleştirmenin ve bedenle yeniden farklı bir şekilde bağlantı kurmanın; konsantre olma ve karar verme becerileri üzerinde de önemli bir etkisi olduğunu fark ettiler.
Aslında, meditasyon seansları artık gözde şirketlerin çalışanlarına sunduğu “bonuslar” olmaktan çıkıyor. Bu tür uygulamalar, çalışanların talep ettiği gerçek bir ihtiyaca sunulan cevaplar olarak görülmeye başlandı. Bu nedenle işyerinde, çalışanlar için rahatlama fırsatları sunmak, giderek daha fazla şirket için büyük bir gereklilik haline geliyor.
Kaynaklar
İş Yaşam Dengesinde Köprü: Mindfulness
